Bizim mühendisliğin girmediği yer yok!
Üniversite broşürlerini açıyorsunuz, bir de bakıyorsunuz; Mavi Vatan, denizlerin derinlikleri, göllerin gizemli dünyası, su altındaki yaşam… Öyle bir anlatıyorlar ki insan kendini Poseidon sanıyor. Sanki üç dişli mızrağı elimize alıp denizlere hükmedeceğiz!
Ama kazın ayağı hiç de öyle değilmiş!
Gerçek hayatta o üç dişli mızrağın yerini paslı bir kürek, denizlerin derinliklerini keşfetmenin yerini de elli kiloluk yem çuvallarını sırtlamak alıyormuş. Yani anlayacağınız, broşürde başka, sahada bambaşka bir dünya varmış.
Ben Su Ürünleri Fakültesine 1992 ÖYS ile girdim. O zamanın havalı adıyla Su Ürünleri Meslek Yüksek Okulu’na yerleştim. Hem de dört yıllık!
Daha ne olsun, okula girdik mi girdik, dört yıl okuyacağız mı okuyacağız…
Derken yılın sonlarına doğru daha doğrusu dönem sonuna doğru bir haber geldi. Bize bir lütuf gibi mühendislik unvanı verildi.
İyi güzel de, bu işin bir de öbür tarafı vardı!
Bir sabah kalktık ki ne görelim? Artık mühendisiz! Ama dersler de bir anda değişmiş, müfredat tepemize boca edilmiş. Bir tarafta balıkların, bitkilerin Latince isimlerini ezberlemeye çalışıyoruz, öbür tarafta statik, mukavemet, kiriş hesabı, direk hesabı yapıyoruz.
Bir yandan balığın bilimsel adını ezberle, öte yandan o balığın bulunduğu tesisi ayakta tutacak hesabı yap!
Kendi kendimize, “Ula biz şimdi ne okuyacağız? Balığın Latince adını mı ezberleyelim, yoksa şu kirişin hesabını mı çıkaralım?” diye söylenip durduğumuz günler hâlâ aklımda.
Üniversitede ekoloji, limnoloji, balık fizyolojisi gibi derslerde hocaları dinliyor, balığın gözünün hassasiyetinden tutun da sudaki en küçük değişime kadar her şeyi öğreniyorduk. Kendimizi de haliyle biraz havalarda görüyorduk.
Ama bir de sahaya çıkınca gerçeği anladık!
Meğer bu meslekte mühendislik kadar amelelik de varmış!
Yem çuvalı taşımayan, palet şişirmeyen, çamura bata çıka çalışmayan, balık boylamaktan parmakları nasır tutmayan kolay kolay su ürünleri mühendisi sayılmazmış.
Bizim mesleğin ilk stajı okulda değil, doğrudan çiftlikte, kafesin üzerindeki iskelede başlıyor.
Özellikle alabalık, levrek ve çipura çiftliklerinde çalışanların anlattıkları başlı başına bir macera filmi gibidir.
Gece yarısı… Ortalık zifiri karanlık. Fırtına kopmuş, dalgalar kafesleri dövüyor. Evde sıcacık yatağında yatması gereken mühendis, ayağına çizmeleri geçirmiş, yağmurluğunu giymiş, dalgalarla boğuşuyor.
Niye?
Balıklar kaçmasın, kafesler dağılmasın, onca emek bir gecede denize gitmesin diye!
Öyle masa başında oturup da “Ben mühendis oldum” demekle olmuyor bu işler. Bizim meslekte biraz da suya gireceksin, çamura batacaksın, gerektiğinde fırtınayla boğuşacaksın.
Ama bütün bunların yanında mesleğimizin öyle bir özelliği var ki, insanın yüzünü güldürmeye yetiyor da artıyor bile.
Bizim mühendisliğin girmediği yer yok gibi!
Bunu bana en güzel anlatan olay da yıllar önce başımdan geçti.
Bizim mahallede bir çay ocağı işleten, özü sözü bir, dürüst mü dürüst bir arkadaşımız vardı. Bir gün yanıma geldi, biraz mahcup, biraz da çaresiz bir hâlde “Murat hocam,” dedi, “yarın benim bir işim çıktı. Çay ocağı boş kalmasın. Allah rızası için bir günlüğüne sen bakıver şu dükkâna!”
Şimdi insanlık da var işin ucunda. Arkadaşı kıracak halim de yok! “Peki kardeşim, ne olacak, bir gün de çay ocağında çalışalım,” dedim.
Geçtim ocağın başına. Bir yandan demlikleri kontrol ediyorum, bir yandan çayları doldurup müşterilere servis yapıyorum. Her şey yolunda…
Aradan yarım saat kadar geçti geçmedi, kapıdan eski bir okul arkadaşım girdi. Kendisi inşaat mühendisiydi.
Beni elinde çay tepsisiyle görünce olduğu yerde kaldı. Önce gözlerini ovuşturdu, sonra bir daha baktı. Sanki karşısında beni değil de uzaylı görmüş gibi!
Şaşkın şaşkın süzdü ve dayanamayarak “Ula Murat! Hayırdır arkadaş, senin ne işin var burada? Sen mühendis değil miydin oğlum?” Dedi.
Tabii cevabı hiç bekletmedim. Çay tepsisini de elimden bırakmadan, gayet ciddi bir tavırla yapıştırdım cevabı “Haklısın arkadaşım, mühendisiz da! Ama bir şeyi unutuyorsun. Neticede bu çay da bir su ürünü! Biz de alanımızın gereğini yapıyoruz burada!” dedim.
Bir an durdu, yüzüme baktı. Sonra ikimiz birden kahkahayı bastık. Çay ocağının içi gülmekten yıkıldı.
İşte bizim mesleğin güzelliği de burada başlıyor!
Kimi zaman denizin ortasında kafeslerle boğuşursun, kimi zaman gölde balık peşinde koşarsın, kimi zaman da mahalle çay ocağında demlik başında bulursun kendini.
Ne yapalım, diplomamızda su ürünleri mühendisi yazıyor. Suyun olduğu her yerde bizim de söyleyecek bir sözümüz var!
Bizim mühendisliğin sınırı yok anlayacağınız. Akar suyun olduğu her yer bizim şantiyemizdir. İster kafeste balık boğuşması olsun, ister demlikteki çayın tavşankanı hesabı biz işimizi biliriz.
Hem belli mi olur, yarın bir gün çorbacıya da çağırırlarsa, orada da “Bu çorbanın su dengesine bir bakalım” der, işin içinden çıkarız!
Biz her akıntıda yüzmesini biliriz!
Saygılarımla…
